Hac ibadeti üç şekilde yapılabilir.  Hangisi seçilirse seçilsin hacılık geçerli olacaktır.  Peki, Hac nasıl gerçekleştirilir? 

İlk gün: Zilhicce ayının 8. günü

Hac etmek niyeti dini bir formül olarak üç defa tekrarlanarak dile getirilir (niyet edilir yahut istekte bulunulur) . Bu niyet samimi olmalıdır, Hac ibadeti boyunca sizi hacı kılacak olan niyetinizdir.

  - Kutsallığın başlaması: İhram: İhrama girerken mümkün ise gusledilir, değil ise abdest alınır, erkekler dikişsiz ihram kıyafetleri giyerek (daha önce belirtildiği üzere) ve kadınlar özel ihram örtüsü ile değil normal bir dikişli elbise ile ihrama girerler. ( kadınlar için herhangi bir sınırlama yoktur, belirli takdire saygılı davranmalıdırlar).  İhrama girenler son olarak şöyle der : “ Lebbeyke haccen” ( yahut “Lebbeyke umra” veya Lebbeyke umraten ve haccen” )  Bu başta seçilen hac ibadetine bağlıdır. (1)

- Tavaf etmek: mukaddes camiden başlayıp Kâbe’yi kalkış yeri olarak ele alarak yedi defa dönmekten ibarettir.  Tavaftan sonra Makam-ı İbrahim’de iki rekât tavaf namazı kılınır.(2)

-Sefa ile Merve arasında bulunan alanda(camiye bitişik 420 m. uzunluğunda bir caddedir.) Hacer’in, İsmail için su araması anısına yapılan yürüyüştür. Bu yürüyüş yedi defa tekrar edilir, her defasında Sefa tepesinden başlanıp Merve tepesinde bitirilir.  Ardından Zemzem kaynağından Zemzem suyu içilir. (3)

  -Terviye günü veya Yol için suyun tasarruf edildiği gün

-Mekke’den 4 km uzaklıktaki Mina’ya gidilir ve öğle namazı, ikindi namazı, akşam namazı, yatsı namazı ve sabah namazı dört rekâttan iki rekâta kısaltılarak kılınır.

ikinci gün:  Zilhicce ayının 9. günü

Güneş doğduktan sonra öğle ve ikindi namazlarında (Namazlar iki rekâta kısaltılarak kılınır.) orada olmak üzere Arafat Dağı’na çıkılır (20 km). Öğle ve ikindi namazları vaktinde Arafat sınırları içinde olunması sahihtir.  Akşam vaktinden evvel yani güneş batmadan önce Arafat sınırlarından çıkılmaz.  Bu noktada Hz. Muhammed (s.a.v.) veda hutbesini yapmıştır(5) . Bu gün Allah’a yalvarılır, af ve mağfiret dilenir.  Hz. Muhammed (s.a.v.) ‘e göre: kendisi ve ondan evvel geçen tüm Peygamberler tarafından söylenen en kıymetli ve faziletli sözler,  Arafe günüde yapılacak en hayırlı dua şudur:  “Allah’tan başka hiç bir ilah yoktur, O bir ve tektir. Onun ortağı yoktur. Mülk yalnız O’nundur, hamd yalnız O’nadır. O her şeye güç yetirendir, sözleridir.”

    -Arafat’ta yapılan bu duruş (vakfe) Haccın geçerliliği için bir şarttır. 

Bu günde, Kıbleye dönük vaziyette isteğe göre dua edilir,  Allah’a dünya’da ve ahrette lütfunu esirgememesi için dua edilir ve lütfunu sizin üzerinizden, hayatınızdan, dininizden, ve yakın çevrenizden, kadın erkek tüm inananlardan esirgememesi için dua edilir.

Güneş battıktan sonra Müzdelife’ye doğru hareket edilir.  Müzdelife’ye gelindiğinde akşam ve yatsı namazları kılınır. Akşam orada kalınması gerekir ve şafak atınca sabah namazı kılınır. (Geceyi Müzdelife’de geçirmek sünnettir.) Mina’da olacak taşlama için çakıl taşları toplanır.  ( 49 adet taş: 7+21+21). (6)

Üçüncü gün:  Zilhicce ayının 10. gün

Sabah namazından sonra Meşa’ri Haram da konaklanır.  Müzdelife’nin bu kutsal mekânında Allah’a zikredilir, namazlar kılınır, ardından güneş doğuşundan evvel Mina’ya doğru hareket edilir.

   -Kurban Bayramının ilk günü : “'Īd al-'Adhā”

Mina’ya varıldığında, Akabe adlı en büyük cemreye 7 taş atılır. Taşlar teker teker atılırken “Allahu ekber” denir.

- ilk taşlamadan sonra, kurbanı olan Hacılar kurbanını keserler. Kurban kesme zamanı Teşrik günlerinin başından 3. Günü güneş batımına kadar sürer, ardından tıraş olunur yahut saç kesilir. Tıraş olup veya saç kestirdikten sonra dini yasaklar ve kutsallık durumu son bulur, haram olan şeyler helal olur, ancak evliler arasındaki cinsi münasebet haricinde her şey mubah olur.

-Mekke’ye dönülerek İfada Tavafı (Haccın temel gereklerinden biridir) yapılır. Sa’yi den bir farkı bulunmamaktadır. Ardından geceyi geçirmek üzere Mina’ya geri dönülür.

- Bu durumda Kutsallık tamamlanmış olup, nihai olarak ihram sona ermektedir.  İhram yasakları kalkacaktır, eşle cinsel münasebet dâhil, yasak olan şeyler tekrar helal olacaktır.

Dördüncü ve Beşinci gün:  Zilhicce ayının 11. Ve 12. günleri

Sabah namazının ardından İbrahim’in oğlunu kurban edilmesi için götürdüğü yerden 300 metre yürüyerek ayrılınır.

- Yol üzerinde üç noktada üç adet sütun bulunmaktadır, bunlar Şeytanın İbrahim’in aklını çelmeye çalıştığı yerlerdir. Bir önceki gün toplanan taşlarla bu sütunlar taşlanır.

ilk olarak birinci cemreye (küçük şeytana) taş atmakla başlar, birinci cemre Hayf mescidi yakınında olandır. Ardından ikinci ve üçüncü cemrelere taş atılır. Her defasında isabetli 7 taş atmak gerekir. Bunu yaparken İbrahim tarafından yapılan hareketler tekrarlanır. İbrahim’in Allah’ın ilahi emirlerine karşı aklını çelmek isteyen şeytanı taşlamasını Allah tarafından sevilmiştir.

-Bununla birlikte İbrahim’in oğlu yerine kurban ettiği koçu simgeleyen bir hayvan kesilir. Kesilen hayvanın etinden yemek gereklidir ancak büyük bölümü ihtiyaç sahiplerine verilmelidir.  Hacıların kurban bedelini bir bankaya yatırıp bu işlemi yaptırabilme imkânları bulunmaktadır. 

-Ayrılmak için hazırlıklar bitirildiğinde Veda Tavafı ile Kâbe’ye veda edilmelidir. ( Kâbe etrafında 7 tur dönülür ve Makam-ı İbrahim’de 2 rekât tavaf namazı kılınır.)

Unutulmamalıdır ki Veda Tavafı Mekke’deki son eylemdir, Hz. Muhammed (s.a.v.)’in sözleri tekrar edilmelidir:  “ Mekke’yi terk etmeden önce yaptığınız son şey Tavaf olsun)”  (İmam Mouslim tarafından yazılmıştır)

Hac ve Umre Haberlerini okumak için buraya tıklayın